Sithpedi:Doğrulanabilirlik

Sithpedi bir ansiklopedidir, özgün düşünce yayıncısı değildir. Sithpedi'ye dâhil edilmenin başlangıcı, materyalin doğru olup olmadığı değil, yayınlanmış güvenilir bir kaynaktan doğrulanabilir olup olmadığıdır. Sithpedi görüşlerinizi, deneyimlerinizi veya argümanlarınızı yayınlayabileceğiniz bir yer değildir. Sithpedi'deki her şey atfedilebilir olmak zorunda olsa da, pratikte tüm materyaller atfedilmez. Editörler alıntılar ve itiraz edilen ya da edilmesi muhtemel her türlü materyal için bir veya daha fazla kaynağa atıfta bulunmalıdır, aksi takdirde kaldırılabilir. Kanıt yükümlülüğü, materyali eklemek veya korumak isteyen editöre aittir. Eğer bir makale konusu güvenilir kaynaklara sahip değilse, Sithpedi'de bu konuda bir makale olmamalıdır.

Bu politika, Sithpedi'nin iki temel içerik politikasından biridir. Diğeri ise bakış açısıdır. Bu politikalar birlikte, makalelerde kabul edilebilir materyalin türünü ve kalitesini belirler; yani, Sithpedi'deki içerik atfedilebilir olmalı ve tarafsız bir bakış açısıyla yazılmalıdır. Politikalar birbirini tamamlayıcı nitelikte olduğundan, birbirlerinden ayrı olarak yorumlanmamalıdır. Bu politikanın temel yönlerini gösteren örnekler ve açıklamalar için doğrulanabilirlik SSS sayfasına bakınız.

Ana kurallar

Sithpedi özgün araştırma veya özgün düşünce yayınlamaz

Orijinal araştırma, güvenilir, yayınlanmış bir kaynaktan doğrulanamayan materyali ifade eder. Bu, yayınlanmamış gerçekleri, argümanları, fikirleri, ifadeleri ve ihtiraları ilerletiyor gibi görünen yayınlanmış materyalin yayınlanmamış herhangi bir analizini veya sentezini içerir. Makalelere eklenen materyal, atıfta bulunulan kaynaklar tarafından doğrudan ve açıkça desteklenmelidir.

Sithpedi makaleleri güvenilir kaynaklara dayanmalıdır

Evren içi makaleler Lucasfilm tarafından resmî olarak lisanslanmış canon kaynaklara dayanmalıdır. Evren dışı makaleler ve sahne arkası materyaller için durum daha şüphelidir.

Genel olarak, güvenilir kaynaklar güvenilir bir yayın sürecine sahip, yazarları genellikle güvenilir veya ilgili konuda yetkili olarak kabul edilen, güvenilir yayınlanmış materyallerdir. Genel bir kural olarak, bilgileri kontrol etmek, yasal konuları analiz etmek ve yazıyı incelemekle ne kadar çok kişi ilgilenirse yayın o kadar güvenilir olur. Bir kaynağın ne kadar güvenilir olduğu bağlama bağlıdır; bir konuda güvenilir olan başka bir konuda olmayabilir.

Hayran kurgusunun yeri Sithpedi değildir

Sithpedi yalnızca resmî Star Wars bilgileri içindir. Hayran kurgusu ("fanon") olarak tanımlanan tüm bilgiler, spekülasyonlar ve uygunsuz şekilde atfedilen bilgiler silinecektir. Hayranlar tarafından oluşturulan materyaller Sithpedi Fanon vikisinde daha hoş karşılanacaktır. Sithpedi oluşumunun bir parçası olan Sithpedi Fanon da kendi politikaları ve uygulamalarına sahiptir. Book of Imperial Shuttle Plans: Cygnus Spaceworks gibi nadir istisnalar, hayran projelerinin kayda değerliği politikasına tabidir ve ilgili hayran projesinin Star Wars canonı ve hayran kitlesi üzerindeki etkisini tartışmakla sınırlıdır. Hayran kurgularındaki bireysel unsurları belgelemek Sithpedi'nin amacı değildir.

Özgün araştırmalara yer vermemek

Özgün araştırma nedir?

Aşağıdaki durumlarda materyal özgün araştırma olarak kabul edilir:

• Bir teori, spekülasyon veya başka herhangi bir özgün fikir ortaya koyuyorsa;
• Yeni terimler (ihtira) tanımlıyor veya tanıtıyor ya da mevcut terimlere yeni tanımlar getiriyorsa;
• Makalenin konusuyla ilgili olarak bu argümanı ortaya koyan güvenilir bir kaynağa atıfta bulunmadan bir argüman ortaya koyuyorsa;

veya

• Yayınlanmış bilgilerin, görüşlerin veya argümanların analizini veya sentezini, bu analiz veya sentezi makalenin konusuyla ilgili olarak yayınlamış olan güvenilir bir kaynağa atfetmeden sunuyorsa.

Kaynaksız materyal ile özgün araştırma arasındaki farka dikkat edin:

• Kaynaksız materyal, henüz güvenilir bir kaynaktan doğrulanamamış materyaldir.
• Özgün araştırma ise güvenilir bir kaynaktan doğrulanamayan materyaldir.

Materyalin özgün araştırma olmadığını göstermenin tek yolu, makalenin konusuyla doğrudan ilgili bilgi sağlayan güvenilir kaynaklara atıfta bulunmak ve bu kaynakların söylediklerine bağlı kalmaktır.

Ne özgün araştırma değildir?

Editörler, verilerin önemini değiştirmeyen veya kaynakta belirtilenlerin ötesinde ek varsayımlar gerektirmeyen, tamamen atfedilmiş verilere dayalı basit matematiksel hesaplamalar veya mantıksal çıkarımlar yapabilirler. Uzmanlık bilgisi olmayan herhangi bir okuyucunun bu çıkarımları anlaması mümkün olmalıdır.

Güvenilir kaynaklar

Şüpheli veya şahsen yayınlanan kaynakları kullanmak

Bazı kaynaklar özel zorluklar yaratır:

• Şüpheli bir kaynak, editör denetimi veya doğruluk kontrol süreci olmayan veya doğruluk kontrolü konusunda kötü bir üne sahip olan kaynaktır. Bu tür kaynaklar, yaygın olarak uç veya aşırılık yanlısı olarak kabul edilen görüşleri ifade eden, doğası gereği tanıtımsal olan veya büyük ölçüde söylentilere ve kişisel görüşlere dayanan internet sitelerini ve yayınları içerir. Şüpheli kaynaklar yalnızca kendileriyle ilgili makalelerde kullanılabilir.
• Şahsen yayınlanan bir kaynak, yazar tarafından yayınlanan veya yayıncısı gösterişli bir basın, bir internet barındırma hizmeti veya çok az veya hiç editör gözetimi sağlayan başka bir kuruluş olan materyaldir. Kişisel internet siteleri ve USENET ya da internet bülten panolarındaki mesajlar şahsen yayınlanmış olarak kabul edilir. Kendi kendine yayınlanan kaynaklarda, yazar ile yayın arasında kimse durmaz; materyal herhangi bir şekilde doğruluk kontrolüne, yasal incelemeye veya akran değerlendirmesine tabi olmayabilir. Herkes bir interrnet sitesi oluşturabilir veya bir kitap yayınlatmak için para ödeyebilir ve ardından belirli bir alanda uzman olduğunu iddia edebilir; bir yabancının kişisel internet sitesini ziyaret etmek genellikle bir lamba direğindeki atıfsız bir el ilanını okumanın çevrim içi eşdeğeridir. Bu nedenle, şahsen yayınlanan materyaller büyük ölçüde kabul edilemez.

Bunun bir istisnası vardır. Kendi kendine yayınlanmış veya şüpheli kaynaklardan alınan materyaller, bu kaynaklar hakkındaki makalelerde aşağıdaki koşullarda kullanılabilir

• Kayda değerlikleriyle ilgiliyse;
• Tartışmalı değilse;
• Gereksiz yere kendine hizmet etmiyorsa;
• Üçüncü şahıslar veya konuyla doğrudan ilgili olmayan olaylar hakkında iddialar içermiyorsa;
• Kimin yazdığına dair makul bir şüphe yoksa;
• Makalenin esas olarak makalenin konusundan bağımsız kaynaklara dayandırıldıysa.

İstisnai iddialar istisnai kaynaklar gerektirir

Bazı işaretleri editörleri belirli bir iddianın kaynaklarını incelemeye sevk etmelidir:

• Yaygın olarak bilinmeyen şaşırtıcı veya görünüşte önemli iddialar;
• Güvenilir haber medyasında yer almayan yakın tarihli olaylara ilişkin şaşırtıcı veya görünüşte önemli raporlar veya güvenilir bir üçüncü taraf kaynakta yer almayan Star Wars eserlerine ilişkin raporlar;
• Bir kişinin karakterine aykırı, utanç verici, tartışmalı veya daha önce savunduğu bir çıkara aykırı görünen bir açıklamasının raporları.

İstisnai iddialar en iyi kaynaklarla ve tercihen birden fazla güvenilir kaynakla desteklenmelidir.

Kendine atıfta bulunmak

Ayrıca bakınız: Vikipedi:Vikipedi:Çıkar çatışması ve Vikipedi:Çıkar çatışması

Kendi yayınlarınızdan başkalarının yayınlarından alıntı yaptığınız gibi alıntı yapabilirsiniz, ancak materyalinizin konuyla ilgili olduğundan ve Sithpedi'nin amaçları doğrultusunda güvenilir bir kaynak olarak kabul edildiğinizden emin olun. Kendi çalışmalarınıza aşırı atıfta bulunma konusunda dikkatli olun, bu reklam veya çıkar çatışması olarak görülebilir; şüphe duyduğunuzda tartışma sayfasını kontrol edin.

Dil

Mümkün olduğunca Türkçe kaynaklar kullanılmalıdır, çünkü burası Türkçe bir vikidir. Eğer Türkçe karşılıkları bulunamazsa diğer dillerdeki kaynaklar da kabul edilebilir.

Kaynak gösterme ve talep etme

Daha fazla bilgi ve örnek için: Sithpedi:Kaynak gösterme

İtiraz edilen veya edilmesi muhtemel materyallere ve alıntılara, normalde dipnot veya gömülü bağlantı olarak yazılan açık ve kesin bir kaynak eşlik etmelidir; makale metninde kaynağın doğrudan açıklaması da dâhil olmak üzere diğer yöntemler de kabul edilebilir.

Prensip olarak, atıfta bulunulmayan herhangi bir düzenleme kaldırılabilir ve nihai kanıt yükü, materyali eklemek veya muhafaza etmek isteyen editöre aittir. Ancak, bu politika, güvenilir kaynakların kolayca veya makul bir şekilde bulunabileceği materyalleri kaldırarak aksamaya neden olmak için kullanılmamalıdır. Kaynak belirtilmeyen zararsız bir ifadeyle karşılaşırsanız, {{Gerçek}} şablonuyla etiketleyebilir (aşağıdaki metni ekleyecektir: <choose><option></option></choose>) veya makalenin tartışma sayfasına kaynak belirtilmesini talep eden bir yorumla ekleyebilirsiniz. Eğer makalenin tamamı veya bir bölümü kaynaksızsa, {{Doğrula}} şablonunu kullanabilirsiniz. Saçma iddialar ve özgün araştırmalar etiketlenmek veya tartışma sayfasına taşınmak yerine silinmelidir.

Not: {{Gerçek}} şablonu yanlış olduğunu düşündüğünüz bilgileri etiketlemek için kullanılmamalıdır. Eğer böyle bir durum söz konusuysa, makalenin veya bölümün üst kısmında {{Tartışmalı}} şablonunu kullanın ve konuyu tartışma sayfasında belirtin.